View Full Version : Etymologia wyrazów, dewaulacja i melioracja
Katarzyna Mazurek
11-06-2011, 11:05
Chciałam zaproponować nowy temat do dyskusji. Mianowicie chodzi o zmianę znaczenia niektórych wyrazów, ich dewaulację lub meliorację, np. wyraz "kobieta" miał kiedyś znaczenie pogardliwe, teraz ma on zabarwienie neutralne. Również wyraz "kiepski", dzsiaj neutralny, kiedyś miał zabarwienie negatywne, ponieważ pochodził od słowa "kiep", którym określano organy damskie.
Czy znacie inne przykłady wyrazów, których znacznie zmieniło się na przestrzeni dziejów?
Mierny, dziś... mierny, czyli słaby, kiedyś znaczyło "mieszczący się w normie" (od: miara, w miarę).
Ciekawy wątek, więc odkopię go trochę, mam nadzieję z powodzeniem.
Przykładem dewaluacji jest przecież "kutas". Kiedyś - frędzel przy ubraniu, podłużna ozdoba, dziś jest to wulgarny wyraz. Ze starego znaczenia pozostał kształt. A czasem też tak określa się jakiegoś pana - pars pro toto, czyli dodatkowo nastąpiło rozszerzenie znaczenia.
rzewny-(dziś słowo podniosłe, poetyzm,kiedyś rzwieć – co oznaczało ryczeć
Chciałam zaproponować nowy temat do dyskusji. Mianowicie chodzi o zmianę znaczenia niektórych wyrazów, ich dewaulację lub meliorację, np. wyraz "kobieta" miał kiedyś znaczenie pogardliwe, teraz ma on zabarwienie neutralne. Również wyraz "kiepski", dzsiaj neutralny, kiedyś miał zabarwienie negatywne, ponieważ pochodził od słowa "kiep", którym określano organy damskie.
Czy znacie inne przykłady wyrazów, których znacznie zmieniło się na przestrzeni dziejów?
Ja bym raczej powiedział, że zmieniły się skojarzenia związane z tym wyrazem, a dokładniej - nie są już dla nas czytelnie jego niegdysiejsze wulgarne konotacje. Natomiast wydaje mi się, że "kiepski" nadal ma zabarwienie negatywne, przecież znaczy tyle, co marny, złej jakości... jak sądzisz?
BWJD, to nie był co prawda mój przykład, ale spróbuję odpowiedzieć. "Kiepski" podobnie jak w przeszłości dziś ma też negatywne konotacje. Jednak kiedyś był dużo bardziej wulgarny, obecnie ma tylko lekkie zabarwienie negatywne, kiedyś - kojarzył się z organami żeńskimi, dziś - zwykłym użytkownikom języka zupełnie nie. Podobnie teraz dzieje się ze słowami powiązanymi z męskimi organami płciowymi "chuj" i "chujowy" - przymiotnik traci powoli na sile i za kilkadziesiąt lat może już się nie kojarzyć z rzeczownikiem, zwłaszcza jeśli ten będzie rzadziej używany. W "kiepskim" nastąpiło przesunięcie znaczenia na plus - a więc melioracja.
Od siebie dodam jeszcze "dupę" - niegdyś wyraz neutralny oznaczający otwór, dziuplę, wydrążenie.
P.S. Jakże się cieszę, że na tym forum nie ma blokady na wulgarne słowa i można językoznawczo podyskutować bez wykropkowywania...
hanpasado
01-03-2012, 09:04
Jako, że wszyscy postanowili przede wszystkim dotknąć wulgaryzmów, to napiszę tylko tyle, że słówko pierdolić pochodzi od bardzo niewinnego, choć nielubianego, słowa pierdzieć z dodatkiem sufiksu -ol- wzmacniającego znaczenie i pierwotnie znaczyło tyle, co "dużo, intensywnie pierdzieć". Nieznane są wyroki użytkowników języka!
vBulletin v3.7.2, Copyright ©2000-2012, Jelsoft Enterprises Ltd.